مجموعهٔ ام، ای، است، ام، اید، اند

صورت‌های متّصل فعل «بودن» در زمان حال (ام، ای، است، ایم، اید، اند) به شرح زير است:

 

۱. چنانچه کلمه‌ای مختوم به مصوّت باشد و جزء پس‌از آن نیز با مصوّت آغاز شده باشد می‌توان در فاصلهٔ میان دو مصوّت از دو نوع صامت میانجی (با ارزش یکسان) استفاده کرد: یکی صامت «ی» و دیگری صامت «همزه»؛نظیر دانایید/ دانائید؛ زیبایی/ زیبائی؛ تنهایی/ تنهائی، که در بعضی همزه غلبه دارد و در بعضی دیگر «ی» و از کلمه‌ای به کلمهٔ دیگر فرق می‌کند. در جدول بالا، برای حفظ یکدستی و سهولت آموزش صامت میانجی «ی» انتخاب شده است.
در این سال‌ها چنان مرسوم شده است که کلمات رئیس، ارائه، جزئی، قرائت را در بعضی نوشته‌ها به شکل به‌کلّی غلطِ رییس، ارایه، جزیی، قرایت می‌نویسند که مغایر تلفّظ متداول آن‌هاست. بعضی کلمات دیگر عربی‌الاصل نیز دارای همزهٔ وسط‌اند که در فارسی با همزهٔ ملیّنه (یا به تعبیر زبان‌شناسان همزهٔ سایشی) تلفّظ می‌شوند. این همزهٔ ملیّنه شبیه تلفّظ «ی» (y) است. مانند دایر، بایر، قبایل و غیره، امّا در بعضی موارد فقط تلقّظ با همزهٔ این کلمات در میان فارسی‌زبانان رایج است، مانند: صائب، خائن، سائل، ائمّه (امام) قائم.

 

 

۱. چون «تواید» معنا ندارد. «مترواید» آورده شد.

۲. در این حالت نگارش همزه روی کرسی دندانه خواهد بود.